De Wet open overheid (Woo) regelt de toegang tot overheidsinformatie. Het doel van de wet is om burgers inzicht te geven in het overheidshandelen en zo deelname aan democratie en besluitvorming mogelijk te maken. Het project Woo-Doeth (Doorontwikkeling om elkaar te helpen) gaat rijksorganisaties ondersteunen bij het tijdig afhandelen van Woo-verzoeken. Dit doen we met gerichte oplossing van generieke problemen. Uit eerder onderzoek blijkt namelijk dat interne factoren, in het bijzonder de informatiehuishouding, een tijdige en goede afhandeling van Woo-verzoeken kunnen vergemakkelijken.
Aanleiding voor het project
Het IMI/OSF-rapport Matglas stelt dat overheden sinds de inwerkingtreding veel tijd en energie investeren om te kunnen voldoen aan de ambities en verlplichtingen van de Woo. Maar er komen steeds meer Woo-verzoeken binnen en het lukt niet voldoende om die op tijd af te handelen. Daarom wordt er vanuit Rijksprogramma's gewerkt aan het verbeteren van de processen rond die afhandeling. RDDI deed dit eerder met het project Woo-hulp, en nu met Woo-Doeth.
Verbetering nodig en mogelijk
De Regeringscommissaris Informatiehuishouding heeft in 2022 keukentafelsessies gehouden waaruit een aantal conclusies over Woo-verzoeken zijn getrokken, o.a. dat de afhandeling een ketenproces zou moeten zijn en er behoefte is aan een goed stappenplan.
Bij de implementatie van het product Woo-Hulp tooling (software die bestaat uit de diensten "Lakken" en ''Zoek en Vind") bleek dat er ook zaken rond het Woo-proces zijn die relatief eenvoudig opgelost kunnen worden.
Het RDDI-project Woo-Doeth wordt ingericht om opgedane kennis vanuit de implementaties in te zetten om oplossingen te realiseren voor ontstane problemen. De departementen zijn grotendeels aangesloten op de dienstverlening en in overleg met Doc-Direkt , is besloten dat zij de implementatieopdracht verder afronden.
Stand van zaken
Er wordt actief gewerkt aan het project Woo-Doeth. De opdracht voor het project is officieel gegeven via het Opdrachtgeversoverleg en is goedgekeurd. Het project wordt uitgevoerd onder Actielijn 2 (Volume en aard van informatie) en heeft koppelvlakken met Actielijn 3 (Informatiesystemen) en Actielijn 4 (Bestuur en naleving). Deze worden gemanaged vanuit het kernteam. Om de vaart in het proces te houden is er een plan van aanpak opgesteld, dat in mei 2023 is behandeld in het Strategisch Beraad.
Op dit moment worden de projectteams samengesteld om van start te kunnen gaan met de opleveringen.
Deelprojecten
Actualisatie doorzoekprotocol
Bij de implementaties van de Woo-hulp tooling bleek dat gebruikers via de Woo-Informatie door alle benodigde data willen zoeken. Ook is geconstateerd dat zij graag willen zoeken met extra rechten. Het huidige doorzoekprotocol voorziet nog niet in al deze behoeftes. Het beschrijft onvoldoende wanneer welke gebruikersgroep mag zoeken met deze speciale rechten, welke rechtspositie deze groep heeft vanuit het type zoekopdracht en wat hier tegenover staat aan veiligheidsmaatregelen rondom de informatie om dit mogelijk te maken. Denk hierbij aan integriteitsonderzoeken, commissies, Woo, parlementaire enquêtes etc. Woo- Doeth levert daarom een geactualiseerd zoekprotocol op.
Autorisatiemodel Zoek en Vind
Met de implementatie Woo-hulp tooling is de behoefte vanuit de informatieprofessional die Woo-verzoeken moet beantwoorden steeds groter om van een decentrale zoekopdracht naar een centrale zoekopdracht te gaan. Een van de grotere issues die vanuit de implementaties naar voren is gekomen, is dat het niet duidelijk is hoe je dit op een goede en veilige manier inregelt en daarbij ook de snelheid van leveren behoudt. Er is onvoldoende duidelijk over de regels die AVG en de BIO (Baseline Informatiebeveiliging Overheid) stellen. Woo-Doeth levert een rijksbrede standaard op die geïmplementeerd kan worden door de rijksoverheden.
Generiek lakprofiel
Tijdens de implementaties van de laksoftware bleek dat alle rijksoverheden ongeveer op dezelfde manier lakken, maar dat er verschillen zitten in de interpretaties van de regels, de inventarislijst verschillend ingevuld wordt en er geen gebruik gemaakt wordt van elkaars lakregels. Hierdoor is er geen eenduidige presentatie richting de aanvragers van Woo-verzoeken en wordt het lakbeleid niet consistent geïmplementeerd. Woo-Doeth levert een generiek profiel op waarbij lakregels en presentatie naar de aanvrager eenduidig wordt.
Metadatering op gelakte documenten
Het wordt steeds belangrijker om documenten te kunnen vinden en te relateren, maar ook om documenten te digitaliseren. Metadata toevoegen aan de documenten die uit het Woo-proces komen gebeurt nu handmatig of is onvoldoende geïmplementeerd binnen de processen. Dit maakt het lastig om documenten geautomatiseerd te publiceren, de content te bewaken en de onderliggende samenhang te behouden. Daarnaast kan lakken een extra verrijkingsslag hebben in de gekoppelde metadata van een document. De duizenden documenten die door de laksoftware worden verwerkt, hebben een te groot volume om handmatige verwerking van metadata in stand te houden. Daarom dient er vanuit Woo-Doeth een voorziening gerealiseerd te worden die hierin op geautomatiseerde wijze gaat voorzien.
Woo-workflow met elektronisch Woo-formulier
Uit de implementaties van Woo-hulp tooling en de Woo-pilots komt naar voren dat er geen of onvoldoende sprake is van een ingericht en beheerd Woo-proces bij de kerndepartementen. Het opstellen van noodzakelijke rapportages wordt als lastig ervaren, gezien de diversiteit aan informatie verspreid over verschillende bronnen.
De scope van de Woo-workflow is daarom gezet op het inzichtelijk maken van het Woo-proces op basis van de al bestaande documenten die goedgekeurd zijn, zoals:
- Het generieke procesmodel “Woo-verzoeken sneller behandelen module 2”, goedgekeurd door Programmaraad
- Dashboardindicatoren van Departementale IHH-Dashboards
- Rapportage indicatoren van rapportagemodel Woo JBR
deWooDatZitZo

Campagne deWooDatZitZo
Openheid en transparantie zijn essentieel voor het vertrouwen tussen de samenleving en de overheid. Op 1 mei 2022 is de nieuwe Wet open overheid (Woo) in werking getreden, die de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) vervangt. Zorg dat je goed op de hoogte bent van de veranderingen. We hebben verschillende middelen ontwikkeld die jou daarbij helpen.
Lees verder
Communicatietoolkit deWooDatZitZo
De communicatietoolkit #deWooDatZitZo is bedoeld voor communicatieprofessionals binnen de rijksoverheid, gemeenten en alle andere overheidsinstellingen in Nederland. Je vindt hier onder andere beeldmateriaal en kernboodschappen. Deze middelen kun je gebruiken voor het communiceren over de Wet open overheid (Woo) binnen jouw eigen organisatie.
Lees verder
Nieuws

Geactualiseerd zoekprotocol voor sneller én veiliger zoeken
Een heikel punt bij de afhandeling van Woo-verzoeken is dat het soms tot 6 weken duurt voordat de zoeker de juiste rechten heeft ...
Lees verder
Woo-Doeth, een update
Het RDDI-project Woo-Doeth is een verzameling van deelprojecten die zijn voortgekomen uit de implementaties van Woo hulp-tooling ...
Lees verder
Woo-verzoek: versnellen en kwaliteit verbeteren
Woo-Doeth, oftewel Doorontwikkeling om elkaar te helpen, ontwikkelt technieken en methoden waarmee de rijksoverheid Woo-verzoeken ...
Lees verder
Flink deel Rijksorganisaties binnen jaar aangesloten op rijksbrede Woo-hulptooling
Om tegemoet te komen aan de groeiende informatiebehoefte van de samenleving zijn er binnen een jaar 21 rijksorganisaties ...
Lees verder
Afhandeling Wob-verzoeken moet en kan sneller
De Rijksoverheid doet veel te lang over het afhandelen van Wob-verzoeken, zo is de bevinding van recent onderzoek van de Open ...
Lees verder
Wet open overheid vervangt Wob
Op 5 oktober 2021 heeft de Eerste Kamer ingestemd met het initiatiefvoorstel Wet open overheid (Woo) en met een novelle die het ...
Lees verder
